رضا استادى

16

آشنايى با تفاسير ( به ضميمه عدم تحريف قرآن و چند بحث قرآنى ) ( فارسى )

مقصود از واژه تحريف در روايات ، تحريف معنوى و تفسير نادرست است ، نه تحريف به معناى كم شدن و زياد شدن و تبديل شدن . « 1 » و سادسا را نويسنده اين سطور مىافزايد كه : شايد بيش از نيمى از روايات نقل شده در فصل الخطاب ، مربوط به اختلاف قرائات است و ربطى به مسأله تحريف ندارد و گويا علامه بلاغى ، اين روايات را هم از اساس ، بىاعتبار مىداند و مىگويد : اختلاف قرائت به اين صورت كه در كتاب‌ها مطرح است ، اصلا در مورد قرآن مجيد ، پذيرفتنى نيست . استاد علامه ، مرحوم حاج ميرزا ابو الحسن شعرانى نيز از كسانى است كه در ردّ فصل الخطاب ، مطالب جالب و محكمى به عنوان تعاليق على فصل الخطاب ، نگاشته و نيز در حواشى خود بر مجمع البيان طبرسى ، چاپ اسلاميه ، در اين باره افاداتى دارد . تعاليق بر فصل الخطاب ، در كتاب هشت رساله عربى شاگردش آية الله حسن زاده آملى ، درج و چاپ شده است . در اين تعليقه‌ها از عدم دلالت گروهى از روايات منقول در فصل الخطاب بر مقصود مؤلف آن ، و مرسل و ضعيف بودن گروهى ديگر ، و نيز عدم اعتبار برخى از كتاب‌هايى كه مصدر فصل الخطاب بوده‌اند ، ياد شده و در جايى آورده است : ثم ان ما تصدى له مصنف فصل الخطاب مخالف للضرورى من مذهب الشيعة ؛ فان احدا لم يخالف فى أنّ هذا القرآن الموجود بالفعل متواتر بمعنى ان نقله عن رسول الله - صلّى اللّه عليه و آله - كان بحيث لا يمكن التصرف و التغيير فيه لكثرة الناقلين . . . بل المعلوم أنّ القرآن متواتر بمعنى ان كل سورة من سوره كانت محفوظة فى صدور رجال كثيرين او مكتوبة عندهم فى كل عهد من زمن رسول الله - صلّى اللّه عليه و آله - الى عهدنا هذا ، بحيث لم يمكن لاحد التصرف فى كلمة منه و تغييرها بوجه فى مشهد جماعة كثيرة . « 2 »

--> ( 1 ) - علامه بلاغى ، براى همه اين مطالبى كه گفته ، شواهدى ياد كرده است كه به جهت رعايت اختصار ، از ذكر آنها خوددارى كرديم . به مقدمه تفسير آلاء الرحمان ، فصل دوم و سوم ، رجوع شود . ( 2 ) - ر . ك . هشت رساله عربى ، حسن حسن‌زاده آملى ، ص 286 - 294 .